A USC sitúa en ata 45.000 millóns de euros o valor do potencial mineiro galego

Galicia conta con cinco corredores metalogenéticos “principais”, que concentran “a maior parte do potencial de elementos críticos”, segundo un estudo da Universidade de Santiago de Compostela (USC) encargado pola Xunta co ánimo de guiar a súa actuación neste ámbito.

 Os corredores son Santiago-Touro-Lalín, con cobre, cobalto, zinc, galio, germanio, indio; Cabo Ortegal-Moeche, con cromo e elementos do grupo do platino; Penouta-Forcarei, con tantalio, niobio, litio, estaño; San Finx-Santa Comba, con wolframio, estaño e bismuto e Vigo-Tui-Porriño, con terras raras.

 O primeiro é o de metais tecnolóxicos “por excelencia”, segundo a Xunta, e abarca unha área total de 1.200 quilómetros cadrados. Alberga “o maior depósito de cobre de Galicia”, Touro, e presenta mineralizacions de cobalto, “clave para baterías”.

 O segundo é o “máis singular de Galicia”, 200 quilómetros cadrados que conteñen cromititas con metais como platino e paladio cuxas concentracións “alcanzan niveis comparables a xacementos internacionais”.

 O terceiro é “o corredor estrela para a industria tecnolóxica e o único con produción activa de tantalio en Europa”. Son 420 quilómetros cadrados onde se sitúa Penouta, “xacemento en produción de tantalio e niobio, esenciais para electrónica de alta gama”. A xustiza galega paralizou en 2024 a actividade na sección que extraía coltán da mina situada en Viana do Bolo.

 O cuarto corredor é “a histórica cintura do wolframio” galega, activa desde fai máis dun século e “vital durante a II Guerra Mundial”. Un total de 810 quilómetros cadrados que reúnen dous dos xacementos de wolframio máis grandes de España.

 Por último, o quinto dos corredores, é “o gran corredor onde os complexos alcalinos concentran o maior potencial de terras raras de Galicia”, uns 1.200 quilómetros cadrados.

Valoración

Estes corredores, e a valoración global do potencial mineiro galego entre 25.000 e 45.000 millóns de euros, foron presentados este luns polo presidente da Xunta, Alfonso Rueda, e a conselleira de Industria, María Jesús Lorenzana. 

Segundo recolle o propio informe da Xunta, “a avaliación económica integrada suxire” devandito valor “total” de entre 25.000 e 45.000 millóns “distribuídos entre diferentes tipos de depósitos e elementos críticos”, aínda que “os resultados e conclusións presentados no documento deben ser considerados como unha interpretación suxeita ás limitacións e posibles erros da base de datos orixinal do IGME”.

 E é que o Goberno galego encargou este estudo á USC “para avaliar a riqueza mineira en Galicia” e foi un traballo “moi exhaustivo e complexo” no cal “se recolleron máis de 43.000 mostras geoquímicas en 127 zonas de Galicia”, segundo resaltou Rueda na súa comparecencia tras o Consello da Xunta.

 Lorenzana concretou que o informe que presentou o seu departamento no Consello foi “elaborado no marco dunha colaboración” coa USC e que “combina análises baseadas na avaliación detallada de 42.847 mostras geoquímicas rexionais tomadas polo Instituto Xeolóxico e Mineiro de España (IGME) e a caracterización específica de 127 zonas prospectivas prioritarias”.

 Demostra, segundo subliñaron Rueda e a conselleira, “que Galicia alberga recursos primarios significativos de 18 dos 34 materiais críticos identificados pola UE, o 53% deles”.

 Constatou que “son materiais moi demandados” e augurou que “máis o serán no futuro”, en sectores como a automoción, a tecnoloxía dixital, en relación co hidróxeno verde e co sector da defensa, entre outros.

 “Unha oportunidade para Galicia que ten que ser executada con todas as prevencións, estudos e rigores necesarios para garantir que sexa unha explotación sostible”, concluíu Alfonso Rueda.

 Tras el interveu a conselleira para expoñer datos máis pormenorizados, remarcando que o seu é un “Goberno comprometido co uso sostible dos recursos naturais e con que bo á parte dos beneficios obtidos queden no territorio”.

 Isto reiterouno cara ao final da súa intervención, a preguntas dos medios sobre se as conclusións deste informe sitúan máis preto que haxa luz verde para proxectos como o da mina de Touro.

 A responsable de Industria remarcou a intención da Xunta de ser “proactiva”, para o que se propón “facilitar” que promotores privados soliciten permisos de investigación e dereitos, pero precisou que “isto non quere dicir que automaticamente a mina poida ser explotada”. 

“A partir de aí hai que facer toda a tramitación ambiental como calquera proxecto industrial”, destacou.

 “Hai que incentivar que se poidan dar estas concesións mineiras”, pero “a partir de aquí, cada proxecto tense que tramitar”, repetiu.

Emprego

O informe da Xunta apunta que Galicia achega o 9,5% da produción mineira nacional, é a segunda en “emprego mineiro” e “líder” en produción de pedra natural, así como en balnearios activos.

 Ademais, ten “máis do 20% do emprego feminino”. A Xunta cre que “resulta necesario un compromiso estratéxico entre administracións e empresas privadas” e a conselleira incidiu en que “esta colaboración público-privada debe abordarse, xa dunha forma inmediata á vista deste informe procurando a reactivación de explotacións con potencial para a dinamización de comarcas”.

 A conselleira defendeu a estratexia da Xunta e considerou que “para que salga adiante de maneira exitosa” a cidadanía debe “entendela” e os proxectos “redundar parte da riqueza producida no territorio onde se asintan”.

 “As zonas onde están instaladas as futuras minas teñen que ser máis ricas e prósperas”, profundou.

 “Temos que conseguir pasar dese momento onde non queremos un eólico, unha mina á beira, a reclamar que existe un recurso que se pode aproveitar porque esa poboación vai ser máis rica”, incidiu.

 Ao seu xuízo, as promotoras “teñen que ser capaces de facer as cousas ben, explicar os proxectos, como van incidir nas cifras de emprego e tamén con medidas reais que afecten desde o punto de vista educativo e social aos veciños”.